Writer;
ျပည္႕ၿဖိဳးႏုိင္
==================================
(ဃ)အျခားအီလစ္မ်ားႏွင့္ဆက္ဆံေရး
အစုိးရသစ္ႏွင့္ႏုိင္ငံေရးအီလစ္ေဟာင္း မ်ားၾကားမွ ဆက္ဆံေရးမွာ ေရာေထြးမႈ မ်ားရွိေနသည္ဟု ဆုိရမည္ျဖစ္သည္။ ၿပီးခဲ့သည့္အစုိးရလက္ထက္တြင္ဦးေဆာင္ ခဲ့သည့္ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳး ေရးပါတီသည္ လႊတ္ေတာ္မ်ား၌ ၆ ရာခုိင္ႏႈန္းခန္႔သာ ေနရာရရွိထားသည္။
ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ပါတီသည္ ၂ဝ၁၅ခုႏွစ္ၾသဂုတ္လအတြင္း ၌ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒အျဖစ္တာဝန္ ယူေနေသာ သူရဦးေရႊမန္းကုိပါတီေခါင္း ေဆာင္ရာထူးမွအေျပာင္းအလဲလုပ္ခဲ့ေသာ္ လည္း သူရဦးေရႊမန္းသည္ပါတီဝင္အျဖစ္ ဆက္ရွိေနဆဲျဖစ္သည္ဟုအတည္ျပဳခဲ့သည္။ အဆုိပါျဖစ္စဥ္သည္ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ ေရးႏွင့္ဖြ႕ံၿဖိဳးေရးပါတီေခါင္းေဆာင္ႏွစ္ဦး ျဖစ္ေသာ ယခင္သမၼတဦးသိန္းစိန္ႏွင့္ သူရဦးေရႊမန္းတုိ႔ၾကားမွ ပြတ္တုိက္မႈမ်ား ေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚခဲ့သည္ဟုသတ္မွတ္မႈမ်ား ရွိခဲ့ၿပီးယခင္အစုိးရလက္ထက္တြင္ျမင္ေတြ႕ ခဲ့ရသည့္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမ႑ိဳင္၊ဥပေဒျပဳေရး မ႑ိဳင္ၾကားမွ ပြတ္တုိက္မႈမ်ား၏ အက်ဳိး ဆက္ျဖစ္သည္ဟုလည္းသုံးသပ္ၾကသည္။ တပ္မေတာ္မွ အနားယူကာ ေရြးေကာက္ ပြဲဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ရန္ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ ခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီသုိ႔ဝင္ေရာက္မည္ ဟု အဆုိျပဳသည့္ တပ္မေတာ္ထိပ္ပုိင္း ေခါင္းေဆာင္မ်ားကုိ သူရဦးေရႊမန္းက ျငင္းပယ္ခဲ့ျခင္းမွာ အဆုိပါျဖစ္စဥ္မ်ားျဖစ္ ေပၚေစသည့္အေၾကာင္းအရင္းျဖစ္သည္ဟု လည္း သတ္မွတ္ၾကသည္။
ျပည္ေထာင္စုၾက့ံခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ပါတီဝင္အခ်ဳိ႕က သူရဦးေရႊမန္းႏွင့္ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ၾကားတြင္ ရင္းႏွီးသည့္ဆက္ဆံေရးတည္ ေဆာက္ေနျခင္းမွာသူရဦးေရႊမန္းအေနျဖင့္ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီ ကုိ အသံုးခ်ကာ ၄င္း၏အနာဂတ္ရည္မွန္း ခ်က္တစ္ရပ္ျဖစ္ေသာ သမၼတျဖစ္ခြင့္ရရန္ ႀကိဳးပမ္းေနျခင္းျဖစ္သည္ဟုလည္း ႐ႈျမင္ ခဲ့ၾကသည္ဟု ဆိုႏိုင္သည္။ တပ္မေတာ္ ဘက္မွၾကည့္လွ်င္လည္း လက္ေတြ႕ျဖစ္ လာဖြယ္မရွိေသာ အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ ေရးကို အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေခါင္းေဆာင္ဘက္မွ ရပ္တည္သည္ဟု ျပသရန္ ရည္ရြယ္သည့္သေဘာျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ကာ တပ္မေတာ္အား ဗီတို အာဏာကဲ့သို႕ ထိေရာက္သည့္ လုပ္ ေဆာင္ခြင့္အား ထုတ္သံုးရန္ တြန္းအား ေပးသည့္ သေဘာမ်ဳိးျဖစ္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ေဒါသထြက္စရာျဖစ္ခဲ့သည္။
အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္း ေဆာင္ႏွင့္ သူရဦးေရႊမန္းတို႕သည္ ေရြး ေကာက္ပြဲၿပီးဆံုးသြားၿပီးေနာက္တြင္လည္း ၄င္းတို႕၏မဟာမိတ္ဆက္ဆံေရးကို ဆက္ လက္ထိန္းသိမ္းခဲ့သည္။ သမၼတျဖစ္လို သည့္ရည္မွန္းခ်က္မ်ား မျပည့္ဝခဲ့ေသာ္ လည္း ေဖေဖာ္ဝါရီ ၅ရက္တြင္ သူရ ဦးေရႊမန္းအားဥပေဒျပဳေရးမ႑ိဳင္၏လုပ္ပိုင္ ခြင့္ႀကီးမားေသာ အၾကံေပးအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ ျဖစ္သည့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ဥပေဒ ေရးရာႏွင့္အထူးကိစၥရပ္မ်ား ေလ့လာဆန္း စစ္သံုးသပ္ေရးေကာ္မရွင္ဥကၠ႒အျဖစ္ခန္႕ အပ္ခဲ့သည္။ ၄င္း၏ ပုဂၢိဳလ္ေရးလႊမ္းမိုးမႈ ႏွင့္အဆုိပါေကာ္မရွင္၏ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ စြမ္းမ်ားေၾကာင့္တပ္မေတာ္ႏွင့္ျပည္ေထာင္စု ၾက့ံခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီတုိ႔သည္ဥပေဒ ျပဳေရးမ႑ိဳင္အေနျဖင့္ ¤င္းအားလုပ္ပုိင္ ခြင့္မည္မွ်ေပးအပ္ထားသနည္း။ ၄င္းအေန ျဖင့္အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ေခါင္း ေဆာင္အေပၚ လႊမ္းမုိးမႈမည္မွ်ရွိသနည္း ဆုိသည္မ်ားကုိ ေစာင့္ၾကည့္လ်က္ရွိသည္ ဟု ယူဆဖြယ္ရာမ်ားရွိေနသည္။
ထုိ႔အျပင္ သမၼတသစ္ဦးထင္ေက်ာ္ က သူရဦးေရႊမန္းႏွင့္နီးစပ္ေသာ ျပည္ ေထာင္စုၾက့ံခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီဝင္ ႏွစ္ဦးကုိ အစုိးရအဖြဲ႕ဝင္မ်ားအျဖစ္ ခန္႔ အပ္ခဲ့ျခင္းမွာလည္း ပုိမုိေစာင့္ၾကည့္ခ်င္ စရာျဖစ္ခဲ့သည္။ သမၼတဦးသိန္းစိန္သည္ ၄င္း၏ သမၼတသက္တမ္းကုန္ဆုံးသြားၿပီး ေနာက္ ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳး ေရးပါတီဥကၠ႒ရာထူးကုိျပည္လည္တာဝန္ ယူခဲ့သည္။ သူရဦးေရႊမန္းႏွင့္ပတ္သက္ ေသာ စြန္႔စားရႏုိင္ေျခမ်ားသည္အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ႏွင့္ ႏုိင္ငံ ေရးအီလစ္ေဟာင္းမ်ားၾကားမွဆက္ဆံေရး ကုိ အနာဂတ္တြင္ အ႐ႈပ္အေထြးမ်ားျဖစ္ ေပၚေစဖြယ္ရွိသည္။ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္အေနျဖင့္ျပည္ေထာင္စု ၾက့ံခုိင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီသည္ လက္ရွိ လႊတ္ေတာ္မ်ား၌ အင္အားနည္းပါးလ်က္ ရွိေသာ္လည္းအေလးထားရမည့္အစြမ္းမ်ဳိး ပုိင္ဆုိင္ေနဆဲျဖစ္သည္ဆုိေသာ အခ်က္ အားသတိျပဳရန္လုိအပ္မည္ျဖစ္သည္။ ထပ္မံ၍ အေလးထားရမည့္အခ်က္မွာ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ အေနျဖင့္ သူရဦးေရႊမန္းအား ေထာက္ခံ အားေပးမႈပုိမုိျပဳလုပ္သည္ႏွင့္အမွ်ကာကြယ္ ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ႏွင့္ဆက္ဆံေရးအေပၚထိခုိက္ မႈမ်ားျဖစ္ေပၚလာႏုိင္ဖြယ္ရွိသည္ဆုိေသာ အခ်က္ျဖစ္သည္။ သုိ႔ေသာ္ အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ႏွင့္ ျပည္ သူ႔လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ေဟာင္းၾကားတြင္ အလွမ္းကြာသည့္အေျခအေနအခ်ဳိ႕ျဖစ္ေပၚ လာျခင္းေၾကာင့္ လက္ရွိအခ်ိိန္၌ စြန္႔စား ရႏုိင္ေျခမ်ားေလ်ာ့က်သြားႏုိင္သည္ဟု ဆုိရမည္ျဖစ္သည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတည္ ေဆာက္မႈလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား၌ အဆုိပါအေျခ အေနမ်ားကုိ ျမင္ေတြ႕ခဲ့ရၿပီး တပ္မေတာ္ ၏ အမ်က္ေဒါသႏွင့္ ရင္ဆုိင္ရႏုိင္ျခင္း ေၾကာင့္အဓိကက်သည့္ေကာ္မတီမ်ားတြင္ သူရဦးေရႊမန္းက ၄င္း၏မဟာမိတ္မ်ားကုိ တာဝန္ေပးရန္ႀကိဳးစားခဲ့ေသာ္လည္းတာဝန္ ေပးမႈမရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။
(၄) အဓိကက်ေသာစိန္ေခၚမႈမ်ား
ျမန္မာအစိုးရသစ္အေနျဖင့္အဓိကက် သည့္စိန္ေခၚမႈမ်ားကုိ အလ်င္အျမန္ေျဖ ရွင္းႏုိင္ရန္လုိအပ္မည္ျဖစ္သည္။ ဆယ္စု ႏွစ္ႏွင့္ခ်ီ၍အာဏာရွင္စနစ္က်င့္သုံးခဲ့ျခင္း၊ လက္နက္ကုိင္ပဋိပကၡမ်ားျဖစ္ပြားခ့ဲျခင္း ေၾကာင့္ ကာလရွည္ျဖစ္တည္ခဲ့သည့္ ျပႆနာရပ္မ်ားသည္ အလြယ္တကူေျဖ ရွင္းႏုိင္ေသာအေနအထားမ်ဳိးမရွိပါ။အဆုိပါ ေခါင္းစဥ္ေအာက္၌ရွိေနေသာအေၾကာင္း အရာမ်ားထဲ၌ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ မ်ားခရီးဆက္ႏုိင္ေရး၊ ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ တည္ၿငိမ္ေသာအေျခအေနမ်ားတည္ေဆာက္ ႏုိင္ေရးႏွင့္ တ႐ုတ္-ျမန္မာဆက္ဆံေရး ကုိ ေကာင္းမြန္သည့္အေျခအေနျပန္လည္ ေရာက္ရွိေအာင္ႀကိဳးပမ္းေရးမ်ားပါဝင္ လ်က္ရွိသည္။
(က) ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ား
ယခင္အစုိးရသည္ဆယ္စုႏွစ္ေျခာက္ခု ၾကာခန္႔ျဖစ္ပြားခ့ဲေသာ လက္နက္္ကုိင္ပဋိ ပကၡမ်ားခ်ဳပ္ၿငိမ္းေရးအတြက္ ထင္သာ ျမင္သာရွိေသာ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကုိ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့သည္။ အပစ္အခတ္ရပ္စဲ ေရးသေဘာတူညီမႈအေျမာက္အျမားရယူ ႏုိင္ခဲ့သည့္အျပင္ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရးသေဘာတူညီ ခ်က္ကုိလည္း လက္မွတ္ေရးထုိးႏုိင္ခဲ့ သည္။ သုိ႔ေသာ္ယုံၾကည္မႈနည္းပါးျခင္း၊ လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕အခ်ဳိ႕ က်န္ရွိေနျခင္း၊ ေရြးေကာက္ပြဲႀကိဳကာလ၌ ႏုိင္ငံေရးဒုိင္း နမစ္မ်ားျဖစ္ေပၚခဲ့ျခင္းမ်ားေၾကာင့္ ၿငိမ္း ခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္မႈျဖစ္စဥ္မ်ားမွာ ႐ႈပ္ ေထြးမႈအခ်ဳိ႕ျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။ တစ္ႏုိင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တုိက္ခုိက္မႈရပ္စဲေရးသေဘာတူညီ ခ်က္ကုိ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႕ အားလုံးလက္ခံခဲ့ေသာ္လည္း ပါဝင္လက္ မွတ္ေရးထုိးခဲ့သည့္အဖြဲ႕မွာ ရွစ္ဖြဲ႕သာရွိ သည္။ အစုိးရသစ္အေနျဖင့္ ယခင္က ျဖစ္ေပၚခဲ့့ေသာ အဟန္႔အတားမ်ားကုိ ေက်ာ္လႊားရန္အတြက္ အားသာခ်က္မ်ား ပုိင္ဆုိင္ေနၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အႏုိင္ ရရွိမႈမ်ားခဲ့ျခင္း၊ ျပည္တြင္းျပည္ပမွ အား ေကာင္းသည့္ေထာက္ခံမႈမ်ားရရွိ ထား ျခင္းဆုိသည့္အခ်က္မ်ားျဖစ္သည္။
(Ref : Myanmar’s New Government : Finding Its Feet? By International Crisis Group)
