မူနဲ႔လူ

အားလံုးကို မဂၤလာပါလို႕ ႏႈတ္ခြန္း ဆက္သပါတယ္။ မူနဲ႕လူကို ဆန္းစစ္ ေလ့လာတင္ျပလိုပါတယ္။ အစိုးရနဲ႕ လူ ပုဂၢိဳလ္ဆိုတာ က်င့္သံုးတဲ့တရားရဲ႕ အဖန္ ဆင္းခံသာျဖစ္တယ္လို႕ လူမႈသိပၸံတရား က ဆိုပါတယ္။ မွန္ပါတယ္။ အစိုးရ တစ္ရပ္ဟာ ဘယ္လိုမူဝါဒေတြကို ကိုင္ စြဲက်င့္သံုးသလဲဆိုတဲ့အေပၚမွာ ဒီအစိုးရ ဟာ ဘယ္လိုအစိုးရမ်ဳိးလဲဆိုတာကို သိ ျမင္ႏိုင္သလို လူပုဂၢိဳလ္ေတြကိုလည္း ဘယ္လို(တရား) ဘယ္လိုအက်င့္ကိုက်င့္ ၾကံသလဲဆိုတဲ့အေပၚမွာ လူဆိုးလူေကာင္း ခြဲျခားႏိုင္ပါတယ္။ လူပုဂၢိဳလ္ေတြဟာ ေဖာက္ျပန္တတ္တယ္။ တရားသာလွ်င္ မေဖာက္မျပန္မွန္ကန္လို႕ျဖစ္ပါတယ္။ မူ မဲ့(တရားမဲ့)ပုဂၢိဳလ္ကိုးကြယ္ေရး၊ ပုဂၢိဳလ္ ဆန္႕က်င္ေရးေတြဟာ အမွန္တရားနဲ႕ကင္း ကြာက်ဆံုးသြားရေလ့ရွိပါတယ္။ဒါေၾကာင့္  ႏိုင္ငံနဲ႕ျပည္သူအက်ဳိးကိုေဆာင္ရြက္ၾကတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားတြင္ သေဘာတရား ေရး၊ ႏိုင္ငံေရးမူဝါဒလမ္းစဥ္ရွိၾကရျမဲျဖစ္ ပါတယ္။ ပါတီဝင္က်င့္ဝတ္မ်ား၊ ပါတီ စည္းမ်ဥ္းနဲ႕ ဖြဲ႕စည္းပံုမ်ားရွိၾကရျမဲျဖစ္ ပါတယ္။ ခိုင္မာတဲ့ သေဘာတရားေရး၊ ႏိုင္ငံေရးမူဝါဒ လမ္းစဥ္တစ္ရပ္မရွိဘဲ ႏိုင္ငံေရးနယ္ပယ္ထဲသို႕ဝင္ေရာက္လာမယ္ ဆိုရင္ ဆင္ကန္းေတာတိုးသလိုသာ ၾကံဳ ႏိုင္ပါတယ္။ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအသီးသီး တို႕ရဲ႕ ျဖစ္ေပၚေျပာင္းလဲမႈေတြဟာ ႏိုင္ငံ ေရးနဲ႔စီးပြားေရးေပၚမွာ တည္မီျဖစ္ေပၚ ရေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူမႈသိပၸံ ပညာရွင္ႀကီးမ်ားက သင္သည္ ႏိုင္ငံေရး ေဘာဂေဗဒကိုမေလ့လာမသိရွိဘဲႏိုင္ငံေရး လုပ္သလိုလို၊ ေတာ္လွန္ေရးလုပ္သလိုလို ႏိုင္ငံေရးနယ္ပယ္ထဲဝင္ေရာက္လာပါက-
(၁) သင့္ကိုယ္သင္ လိမ္လိမ့္မည္။
(၂) သင့္ကို သူတစ္ပါးအလိမ္ခံ
 ရလိမ့္မည္။
(၃) သင္ကသူတစ္ပါးကိုလိမ္လိမ့္  မည္လို႔ သြန္သင္ခဲ့ပါတယ္။
''ႏိုင္ငံေရးဟာ ေအာက္ေျခအက်ဆံုး စိတ္ဓာတ္အေျခအေနကိုေပးတယ္။ေဘာဂ ေဗဒ(စီးပြားေရး)ဟာ ေအာက္ေျခအက် ဆံုး ႐ုပ္ဘဝအေျခအေနကိုေပးတယ္လို႕ လူမႈသိပၸံပညာရွင္ႀကီးမ်ားက ႏိုင္ငံေရး ေဘာဂေဗဒကို ဖြင့္ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေရးေဘာဂေဗဒဟာ စိတ္နဲ႕႐ုပ္ဆက္ ဆံေရး၊ ကုန္လုပ္ဆက္ဆံေရးနဲ႕ ကုန္ လုပ္စြမ္းအားစုတို႕ ဆက္ဆံေရးျဖစ္တဲ့ အတြက္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခုလံုးကို လႊမ္းျခံဳထားတဲ့တရားျဖစ္ပါတယ္။ သိပၸံ နယ္ပယ္နဲ႕ၾကည့္မယ္ဆိုရင္လည္း (Natu- ral  Science) သဘာဝသိပၸံနယ္ပယ္မွာ ေရာ (Social Science) လူမႈသိပၸံနယ္ပယ္ မွာပါ ဧကန္ျဖစ္မယ့္တရားေတြကို ဆင္ ျခင္သိျမင္ၿပီး လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအက်ဳိးကို ႀကိဳးပမ္းလာခဲ့ရတာျဖစ္ပါတယ္။သဘာဝ   သိပၸံနယ္ပယ္တြင္ သဘာဝတရားမ်ားရဲ႕ ေၾကာင္းက်ဳိးဆက္စပ္ျဖစ္ေပၚေနမႈေတြကို ဆင္ျခင္သိျမင္ၿပီး ဒီကေန႔လို ေႏွာင္း ေခတ္အီလက္ထရြန္နစ္နည္းပညာေခတ္ ကို ေရာက္လာခဲ့သလို လူမႈသိပၸံနယ္ပယ္ တြင္လည္းလူ႕အဖြဲ႕အစည္းရဲ႕ေၾကာင္းက်ဳိး ဆက္စပ္ျဖစ္ေပၚမႈမ်ားကို ဆင္ျခင္သိျမင္ ၿပီး ဒီကေန႔လို ဒီမိုကေရစီလူ႕ေဘာင္ထူ ေထာင္ေျပာင္းလဲလာၾကတာျဖစ္တယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ ဒီကေန႔ကမၻာမွာတိုးတက္ ေအာင္ျမင္ေနတဲ့အရင္းရွင္စနစ္(ေစ်းကြက္ စီးပြားေရးနဲ႕ဒီမိုကေရစီ)ဟာေတာ္လွန္ေရး စခန္းသံုးဆင့္ကို သတ္သတ္မွတ္မွတ္ျဖတ္ သန္းခဲ့ရပါတယ္။
(၁) ပထမအဆင့္ လက္မႈထုတ္ လုပ္ေရးအဆင့္ျဖစ္တယ္။ လူ႔ၾ<ြကက္သား၊ တိရစၧာန္ ၾ<ြကက္သားစြမ္းအားနဲ႔ ထုတ္ လုပ္တဲ့ အဆင့္ျဖစ္တယ္။ လႈပ္ရွားမႈစြမ္းအားဟာ၁နာရီ သံုးမိုင္၊ငါးမိုင္ႏႈန္းျဖစ္တယ္။
(၂) ဒုတိယအဆင့္ စက္မႈေတာ္ လွန္ေရးလူမႈစီးပြားေရးစနစ္ ျဖစ္တယ္။ ေရေႏြးေငြ႕စြမ္း အားသံုး စက္မႈေခတ္ျဖစ္ တယ္။ လႈပ္ရွားမႈစြမ္းအား ၁နာရီ ၁၅မိုင္၊ မိုင္၂ဝ ႏႈန္း ျဖစ္တယ္။
(၃)  တတိယအဆင့္ဟာ ေႏွာင္း ေခတ္အီလက္ထရြန္နစ္နည္း ပညာလူမႈစီးပြားေရးစနစ္ျဖစ္ တယ္။ ဒီစနစ္ဟာ တစ္ စကၠန္႔မွာ မိုင္ ၁၈၆ဝဝဝႏႈန္း ျမန္တဲ့ အလင္းေျပးႏႈန္းနဲ႔ညီ တဲ့ေခတ္၊ဒီ့ထက္ပိုျမန္လာတဲ့ Information Technology (IT) နည္းပညာနဲ႔ ဳKnowledge Based Economy အသိပညာအေျခခံစီးပြားေရး ထြန္းကားတဲ့ အရင္းရွင္ဒီမို ကေရစီေခတ္ကို ေရာက္လာ ၿပီျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ဒီကေန႔ ဂလိုဘယ္လိုက္ ေဇးရွင္းေခတ္ဟာ ၂၁ရာစုေႏွာင္းေခတ္ အီလက္ထရြန္နစ္ အရွင္းရွင္စနစ္ကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး ေပၚေပါက္လာတာျဖစ္ တယ္။  ''သဘာဝသိပၸံတြင္ သဘာဝ တရားမ်ားက ထိန္းေက်ာင္းစုိးမိုးေနသလို လူမႈသိပၸံႏိုင္ငံေရးတြင္လည္း လူမႈျဖစ္ေပၚ တိုးတက္ေရးတရားမ်ားက ျပ႒ာန္းအစုိးရ  လ်က္ရွိပါတယ္။  သဘာဝသိပၸံတြင္ သဘာဝတရားမ်ားကိုေဖာ္ထုတ္ေတြ႕ရွိျခင္း ျဖင့့္ တိက်တဲ့အေျဖေတြထုတ္ႏိုင္သလို လူမႈသိပံၸႏိုင္ငံေရးတြင္လည္း လူမႈျဖစ္ေပၚ တိုးတက္ေရးတရားေတြရဲ႕ အလင္းေရာင္ ျဖင့္ သဘာဝသိပၸံလိုပဲတိက်တဲ့အေျဖေတြ ေပးႏိုင္တယ္လို႔ လူမႈသိပံၸတရားက ဆိုပါ တယ္။ မူနဲ႔လူအေၾကာင္းကို ဆက္လက္ တင္ျပရမယ္ဆိုရင္တစ္ခ်ိန္က ျမန္မာႏိုင္ငံ မွာေရာ ႏိုင္ငံတကာမွာပါ စက္မႈအရင္းရွင္ စနစ္(ေစ်းကြက္စီးပြားေရးနဲ႔ဒီမိုကေရစီ)ရဲ႕ အျမင့္ဆံုးအဆင့္က တစ္ဆင့္သာ ေခတ္ သစ္သိပံၸဆိုရွယ္လစ္စနစ္သို႔ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ တက္လွမ္းကူးေျပာင္းႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့ လူမႈ သိပံၸတရားကိုေဖာက္က်ဴးၿပီး ဆိုရွယ္ လစ္စနစ္တည္ေဆာက္ခဲ့ၾကတယ္။ ဒီ စနစ္ေတြဟာ ဒီကေန႔က်ဆံုးကုန္ၿပီျဖစ္ တယ္။ အခ်ဳိ႕ႏိုင္ငံမ်ားဟာ အရင္းရွင္ စနစ္ထူေထာင္ေရးကို ျပန္ေျပာင္းက်င့္ သံုးလာရတာျဖစ္တယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တစ္ပါတီဆိုရွယ္လစ္စနစ္က်င့္သံုးခဲ့တဲ့ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီဟာ လူ သာပဓာနတရားကိုခံယူက်င့္သံုးခဲ့တယ္။ အဲဒီလို လူသာပဓာနဆိုရင္ဘာေၾကာင့္ ျမန္မာ့ဆိုရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီ မေအာင္ ျမင္သလဲ။ ဘာေၾကာင့္ အခုလိုခ်ဳပ္ၿငိမ္း သြားရပါသလဲ။ ကိုင္စြဲက်င့္သံုးတဲ့ တရား မွားလို႔ျဖစ္ပါတယ္။
လူ႔အဖြဲ႕အစည္းတစ္ရပ္အဖို႔ ၾကံဳေတြ႕ ေနရတဲ့အခက္အခဲမ်ား၊ အက်ပ္အတည္း မ်ားကို ဥပေဒေတြျပ႒ာန္းေပးလုိက္႐ံုနဲ႔ လည္းမရႏိုင္ပါ။ ရဲမိုက္တဲ့ခုန္ပ်ံေက်ာ္ လႊားမႈေတြ႕နဲ႔လည္း မလြန္ေျမာက္ႏိုင္ပါ။ မွန္တဲ့လူ႔သမိုင္းျဖစ္ေပၚတိုးတက္ေရးတရား ေတြကို ရွာေဖြေတြ႕ရွိၿပီး လမ္းေၾကာင္းမွန္ ေပၚမွာ ေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္မွသာ ဖြားျမင္ ရတဲ့ေဝဒနာကို ေလ်ာ့ပါးသက္သာေစပါ လိမ့္မယ္လို႔လူမႈသိပၸံတရားကဆိုပါတယ္။ ဒီကေန႔ ႏိုင္ငံတကာတြင္ အံ့ဖြယ္စီးပြား ေရး(Miracle Economy)  ေအာင္ျမင္တိုး တက္လာခဲ့တဲ့ ဂ်ပန္၊ေတာင္ကိုရီးယား၊ တ႐ုတ္စတဲ့ အာရွႏိုင္ငံေတြဟာ လူမႈသိပံၸ နည္းက်လူ႔အဖြဲ႕အစည္းကိုတိုးတက္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းလာႏိုင္လို႔ျဖစ္တယ္။ တစ္ခ်ိန္က အေမရိကန္နဲ႔ အေနာက္ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ား ဟာလည္း အဲဒီလို လူမႈသိပံၸနည္းက် လူ႕ အဖြဲ႕အစည္းကို တိုးတက္ေအာင္ႀကိဳးပမ္း လာႏိုင္လို႔ျဖစ္တယ္။ သဘာဝသိပံၸတြင္ ေအာက္ဆီဂ်င္တစ္ဆနဲ႔ဟိုက္ဒ႐ိုဂ်င္ ႏွစ္ဆ ေပါင္းရင္ေရျဖစ္တယ္။ ေရကိုအပူေပးရင္ အပူခ်ိန္ဒီဂရီ ၁ဝဝေရာက္မွ ဆူပြက္ တယ္ဆိုသလို သဘာဝသိပံၸတရားေပါင္း မ်ားစြာရွိပါတယ္။ အလားတူပဲ လူမႈသိပံၸ ႏိုင္ငံေရးတြင္လည္း အရင္းအႏွီးပြားစည္း တိုးတက္ေရးတရားကို ပိတ္ပင္ထားရင္ တိုးတက္တဲ့ အရင္းရွင္စနစ္ျဖစ္ေပၚမလာ ႏိုင္(Surplus Value) အစြန္းထြက္တန္ ဖိုးဟာ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းတိုးတက္ျဖစ္ေပၚ ေရးရဲ႕ မ်ဳိးေစ့ဗီဇျဖစ္တယ္။ ေတာ္လွန္ေရး ဆိုတာ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းကို တိုးတက္တဲ့ ဘက္သို႔ စနစ္တက်ေျပာင္းလဲပစ္ျခင္းျဖစ္ တယ္။ ဧကန္ျဖစ္မယ့္တရားကိုသိျခင္း ဟာ လြတ္လပ္ေရး၊ သေဘာတရားဟာ လူထုကုိခ်ဳပ္ကုိင္မိသည္ႏွင့္တစ္ၿပိဳက္နက္ ႐ုပ္ဝတၴဳအင္အားစုမ်ားျဖစ္လာတယ္။  တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈကင္းမဲ့တဲ့ လူ႔အဖြဲ႕ အစည္းတြင္ ဒီမုိကေရစီမရွင္သန္ႏုိင္၊ လက္ေတြ႕မပါတဲ့သေဘာတရားဟာ အျမံဳ သဖြယ္ျဖစ္ၿပီး သေဘာတရားမပါဘဲ လက္ေတြ႕အကန္းသဖြယ္ျဖစ္တယ္။ လူ႔ အခြင့္အေရးကုိ ပိတ္ပင္ထားတဲ့ လူ႕အဖြဲ႕ အစည္းေတြဟာ မတိုးတက္ႏုိင္ စတဲ့ လူမႈသိပၸံတရားေပါင္းမ်ားစြာရွိပါတယ္။  ဒီတရားေတြကုိ ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ၿပီးသာ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအက်ဳိးကုိ တည္ေဆာက္ သြားရတာျဖစ္ပါတယ္။ အခ်ဳိ႕က လူသာ ပဓာနျဖစ္တယ္။ ဘယ္ေလာက္ပင္ မူေတြ ေကာင္းေကာင္း လူမေကာင္းရင္ဘယ္လုိ မွ အရာမေရာက္ႏုိင္လုိ႔ဆုိပါတယ္။ တင္ျပ လုိတဲ့ဆုိလုိရင္းက အစုိးရနဲ႔ လူပုဂၢိဳလ္ဆုိ တာ ကုိင္စြဲက်င့္သံုးတဲ့တရားရဲ႕ အဖန္ ဆင္းခံသာျဖစ္လုိ႔ ကိုင္စြဲက်င့္သံုးတဲ့တရား မွန္ဖုိ႔လုိတယ္။ မူ(တရား)ေတြကုိ လူေတြ ကေရြးခ်ယ္ခံယူ က်င့္သံုးရေသာ္လည္း အဲဒီေရြးခ်ယ္ခံယူက်င့္သံုးတဲ့မူ (တရား) မွန္ဖုိ႔လုိပါတယ္။ မူ(တရား)သာပဓာန ျဖစ္တယ္။ အခ်ဳိ႕ကလူတစ္ေယာက္ဟာ တစ္စံုတစ္ခုေသာအမွားကုိ လုပ္တယ္။ အမွားကုိ အမွားလုိ႔သိၿပီး အမွန္ကို ေျပာင္းလုပ္တယ္။ လူသာပဓာနမဟုတ္ ဘူးလားလုိ႔ဆုိၾကတယ္။ အမွားနဲ႕အမွန္ဆုိ တာ မူလား၊ လူလား။ မူ(တရား) သာျဖစ္ပါတယ္။ အမွားနဲ႔အမွန္၊ အဆုိးနဲ႕ အေကာင္း၊အယုတ္နဲ႔အျမတ္စတာေတြကို လည္းမူ(တရား)နဲ႔သာခြဲျခားႏုိင္ပါတယ္။
လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ဝ၁၄ ခုႏွစ္က ႏုိင္ငံေရး ပါတီမ်ားနဲ႔ လူထုအေျချပဳအဖြဲ႕အစည္း မ်ားပါဝင္တဲ့ အစည္းအေဝးတစ္ခုမွာ ႏုိင္ငံ ေရးပါတီမ်ားမွာပါတီဝင္က်င့္ဝတ္ (Code  of Conduct) ရွိဖုိ႔လုိတဲ့ကိစၥကို ေဆြးေႏြး တဲ့အခါလူပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးက က်င့္ဝတ္ေတြ ဘာေတြမလုိပါဘူး။ လူေကာင္းဖုိ႔သာလုိ တယ္လုိ႔တင္ျပပါတယ္။ လူေကာင္းမ ေကာင္းဘာနဲ႔တုိင္းမွာလဲဆုိရင္ က်င့္ဝတ္ နဲ႕တုိင္းရမယ္။  ပုဂၢိဳလ္ခင္မွ တရားမင္ တယ္ဆုိတာလည္း ပုဂၢိဳလ္ကုိင္စြဲတဲ့တရား မွန္ဖုိ႔လုိပါတယ္။လူပုဂၢိဳလ္ေတြကုိလည္း တရားနဲ႔အညီသာ ကုိးကြယ္ဆည္းကပ္ရ မယ္၊ၾကည္ညိဳေလးစားရမယ္ျဖစ္ပါတယ္။
ရွင္ေတာ္ျမတ္ဗုဒၶကလည္း ကာလာ မသုတ္မွာ ''အမွားအမွန္ကို ဆံုးျဖတ္တဲ့ အခါ ေဝဖန္ဆန္းစစ္ကာ လက္ေတြ႕လုပ္ ၾကည့္ၿပီးအက်ဳိးရွိတဲ့အယူဝါဒ(ဝိဘဇၨဝါဒ) ကုိသာလက္ခံရမည္ဟု ေဟာၾကားခဲ့ပါ တယ္။ဗုဒၶဝါဒဟာၾကည္ညိဳေလးစားျခင္း ကုိ လက္ခံတဲ့ဝါဒျဖစ္ေသာ္လည္း ဗုဒၶ သက္ေတာ္ထင္ရွားရွိစဥ္က ဝကၠလိရဟန္း ကုိ သဒၶါသာရွိၿပီး ပညာÓဏ္အသံုးမခ် တဲ့အတြက္ တရားက်င့္ဖုိ႔ႏွင္ထုတ္ခဲ့တယ္ လုိ႔ နာယူခဲ့ဖူးပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ အကန္းယံု အရမ္းယံု မယံု ၾကဘဲ သိပၸံပညာမ်က္စိနဲ႔သာဆင္ျခင္ ၾကပါစုိ႔၊ ဆင္ျခင္တံုတရားမဲ့၊ ဆႏၵစြဲယံု ၾကည္မႈေတြကုိ စြန္႔လႊတ္ၿပီး အသိအလိမၼာ Óဏ္ပညာကုိသာ အားကုိးၾကပါစုိ႔လုိ႔ တင္ျပလုိက္ရပါတယ္။

writer,ခင္ဝင့္စံ